ლაზიკის გეოგრაფიული აღწერა პროკოფის მიხედვით ლაზიკა - კლდოვანი ქვეყანაა, უზარმაზარი მთებით და კლდეებით დაფარული მხარე, რომლის უმეტეს ნაწილზე მთიანობისა და კლდიანობის გამო არ მოდიოდა ისეთი მოსავალი, როგორიცაა ხორბალი და ღვინო, მხოლოდ ერთი შედარებით ნაყოფიერი მხარე ჰქონდა ლაზიკას - მოხირისი, დანარჩენი კი … [Read more...]

შესავალი ბიზანტიელებისათვის, ეკლესიური თვალსაზრისით, ლაზიკა ერქვა არა დასავლეთ საქართველოს, არამედ იმ ვრცელ ქართულ მხარეს ვანის ტბიდან ტრაპეზუნტამდე, რომელიც თითქოსდა ამოვარდნილია ქართველთა ისტორიული მახსოვრობის სფეროდან, მითუმეტეს თანამედროვე ქართული ისტორიოგრაფიიდან. აზრი, რომ ლაზიკა არ ერქვა დასავლეთ … [Read more...]

ფასისი - ჭოროხია ექვთიმე მთაწმინდელის თვალსაზრისით ისტორიკოსებისათვის ცნობილია, რომ ძველ ქართველ მთარგმნელებს, საქართველოს ეკლესიის წმიდა მამებს “ფასისი” ჭოროხად აქვთ გადმოცემული, რასაც მიუთითებს ს. ჯანაშია (ს. ჯანაშია, შრომები, VI, გვ. 254). მართლაც, ექვთიმე მთაწმიდელი წმიდა მოციქულის ანდრიას ცხოვრების აღმწერელი … [Read more...]

შესავალი XX ს-ის ოფიციალური ისტორიოგრაფიის თვალსაზრისით ქართული ეკლესია იყო “პროზელიტური ეკლესია”, რომელმაც თითქოსდა IX-X სს-ში დასავლეთ საქართველოდან გააძევა ძველთაგანვე კონსტანტინოპოლის იურისდიქციაში მყოფი ბერძნული საეპისკოპოსოები და გააუქმა ფასისის (ფოთის) სამიტროპოლიტოში შემავალი როდოპოლისის (ვარციხის), … [Read more...]

შესავალი არიანეს ერთ-ერთი ადრინდელი ნაწარმოები არის “მოგზაურობა შავი ზღვის გარშემო” დაწერილი 131 წელს, მოღწეულია ერთადერთი ხელნაწერის სახით. არიანე იყო კაპადოკიის პროვინციის მმართველი, ამიტომაც მან დაათვალიერა თავისი პროვინცია, აღწერა და წერილის სახით გაუგზავნა იმპერატორ ადრიანეს. არიანეს ტრაპიზონიდან ფეხით … [Read more...]

ქართული ტომები დიდ სებასტოპოლისში, აფსარის ციხესთან, ჰისოს ნავსადგურთან და მდინარე ფაზისთან ქართული ტომები განფენილნი იყვნენ და ცხოვრობდნენ არა მხოლოდ დასავლეთ საქართველოში, არამედ ვრცლად უფრო სამხრეთითაც და მათ საკუთარი კერძოობითი სახელებითაც იხსენიებენ, მაგრამ ზოგადად ისინი მაინც ერთი სახელით - იბერებად … [Read more...]

ლაზები - ერთმორწმუნე ქრისტიანები არიან აგათია სქოლასტიკოსი ლაზიკის ხალხს და მის მეფეს უწოდებს ერთმორწმუნე ქრისტიანებს, კერძოდ, ისინი არიან “რომაელთა ქვეშევრდომი კეთილმზრახველი და ერთმორწმუნე” (გეორგიკა III, 1936 წ. გვ. 29). საერთაშორისო გზა ლაზიკის გავლით როგორც ხშირად აღინიშნა, ბიზანტიელებს არ სურდათ, რომ სპარ¬სე¬ლებს … [Read more...]

ჩვენი თვალსაზრისით ფასისის ბერძნული სამიტროპოლიტო კათედრა მდებარეობდა არა თანამედროვე ფოთში, არამედ ქართველი ხალხის ისტორიული ქვეყნის _ ტრაპეზუნტის რეგიონის რომელიღაც პუნქტში. თუ რატომ არ შეიძლებოდა ფოთში ასეთი სამიტროპოლიტო ცენტრის არსებობა, ამის დასამტკიცებლად მოგვყავს სხვადასხვა, მათ შორის გეოლოგიური … [Read more...]