ჩვენი თვალსაზრისით ფასისის ბერძნული სამიტროპოლიტო კათედრა მდებარეობდა არა თანამედროვე ფოთში, არამედ ქართველი ხალხის ისტორიული ქვეყნის _ ტრაპეზუნტის რეგიონის რომელიღაც პუნქტში. თუ რატომ არ შეიძლებოდა ფოთში ასეთი სამიტროპოლიტო ცენტრის არსებობა, ამის დასამტკიცებლად მოგვყავს სხვადასხვა, მათ შორის გეოლოგიური … [Read more...]

სვანეთის გამო გაღიზიანებული ბიზანტიის იმპერატორი მენანდრე პროტექტორი აღწერს, თუ სვანეთის საკითხის მოუგვარებლობით როგორ უკიდურესად იყო გაღიზიანებული ბიზანტიის იმპერატორი, თუ როგორ უდიერად და უკადრისად ექცეოდა კონსტანტინოპოლში სვანეთის საკითხის გამო ჩამოსულ ელჩს (გეორგიკა, III, გვ. 233). ერთი სიტყვით, სვანეთის საკითხი … [Read more...]

(მიმოხილვა) წყაროს მტკიცებების უგულებელყოფა მთარგმნელ-კომენტატორის მიერ პროკოფი კესარიელის თხზულების „საიდუმლო ისტორიის“ მთარგმნელი ნ. ეფრემიძე თავის კომენტარებში წერს - „ლაზიკე - ძველი კოლხეთის (დასავლეთ საქართველოს) სახელწოდებაა IV საუკუნის შემდგომ, იგივე „ქართული ეგრისი“ (პროკოფი კესარიელი, საიდუმლო ისტორია, 1989, … [Read more...]

კლისურები ლაზიკის შესასვლელში ბიზანტიელებისთვის ლაზიკის “შესასვლელი” მდებარეობდა შავ ზღვასთან, ხოლო მისი “გასასვლელი” სპარსეთის მხარისაკენ იყო მიმართული. პროკოფი კესარიელის ცნობით, კლისურები ანუ ერთმანეთთან მი¬ჯრით მდებარე მთების ვიწრო ხეობები ლაზიკის “შესასვლელში” მდებარეობდნენ ანუ შავი ზღვის … [Read more...]

კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს ეპარქიების რუკა     ათენში გამოცემულ ბერძნული რუკაზე  როდოპოლისის კათედრა ლოკალიზდება ტრაპეზუნტის რეგიონში  ამჟამინდელ ლაზისტანში. აქვე მის მახლობლად იყო განლაგებული კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს ლაზიკის სამიტროპოლიტოები : პეტრა, ზიგანა და საისინი. … [Read more...]

ჩვენში დამკვიდრებული თვალსაზრისით პროკოფი კესარიელი თა¬ვის ნაშრომში აღწერს დასავლეთ საქართველოს, რომელსაც ლაზიკად მიიჩნევს. ჩვენ ქვემოთ საგანგებოდ განვიხილეთ პროკოფის სამი წიგნი, რომლებიდანაც ნათლად ჩანს, რომ პროკოფის მიერ აღწერილი ლაზიკა მდებარეობდა ჭოროხის ხეობასა და ზღვისპირეთში ხუფათის მიმართულებით და არა … [Read more...]

კოლხიდა იბერიის სამხრეთ-დასავლეთით მდებარეობდა თ. ყაუხჩიშვილი თავის წიგნში „სტრაბონის გეოგრაფია“ (1957) წერს: სტრაბონის ცნობით, „კოლხები მოხსენებულნი არიან არა იბერია-ალბანიის გაყოლებაზე, არამედ უფრო სამხრეთით - არმენიის გასწვრივ“ (თ. ყაუხჩიშვილი, სტრაბონის გეოგრაფია“, 1957, გვ. 21). ამავე მოსაზრებას, რომ კოლხები ცხოვრობენ … [Read more...]

ქართულ ეკლესიასა და სახელმწიფო მმართველობის სისტემაში განსაკუთრებული ადგილი ეჭირა მწიგნობართუხუცესს. ივ. ჯავახიშვილის სიტყვით საქართველოს კათალიკოსის კარი ისევე იყო მოწყობილი, როგორც ხელმწიფის კარი. ჩვენთვის ცნობილი არის ხელმწიფის კარის მოხელეთა რიგი, მაგრამ არ ვიცნობთ საკათალიკოსო კარს, ამ მხრივ ალბათ … [Read more...]

პირველი ქრისტიანული თემები ქალაქებში დაარსდა. ქალაქების გარეთ თავდაპირველად ძალზე მცირე რაოდენობის ქრისტიანები ცხოვრობდნენ, ისინიც ქალაქების კედლებთან ახლოს. თანდათანობით ასეთ სოფლურ ადგილებში ქრისტიანების რიცხვმა მოიმატა, მაგრამ მათ უჭირდათ ქალაქის ეკლესიაში საკვირაო ღვთისმსახურებაში მონაწილეობა. ამ … [Read more...]

მსოფლიო საპატრიარქოები წარმოიქმნა საეკლესიო ცენტრალიზაციის შედეგად, პატარა პროვინციული თავისთავადი ეკლესიების გაერთიანებით რომის იმპერიის ადმინისტრაციული დაყოფის შესაბამისად. ცნობილი კანონისტი, სარდელი მიტროპოლიტი მაქსიმე წერდა: „ყველა ეგზარქოსი არ ატარებდა პატრიარქის ტიტულს, არამედ მხოლოდ ისინი, რომელნიც … [Read more...]