სახლ სმბატიანთა (IX ს.) დინასტია და ჰერეთის კონცეფციის მცდარი ინტერპრეტაცია ქართულ საბჭოთა ისტორიოგრაფიაში

შესავალი ქართული წერილობითი წყაროების მიხედვით კავკასიის ალბანეთს ქართულად ერქვა ჰერეთი.   ქართლის სამეფო, მისი ჩამოყალიბების დროს, ანუ ფარანავაზის ეპოქაში, ვრცელდებოდა ჰერეთამდე ანუ ალბანეთამდე, ალბანეთის კათალიკოსს ქართულ წყარო „ჰერთა კათალიკოსს“ უწოდებს (არსენ საფარელი, განყოფისათვის სომეხთა და … [Read more...]

ქართული ეკლესიის უფლებრივი მდგომარეობის შესახებ

ჩვენში აზრთა სხვადასხვაობაა იმის შესახებ, თუ ვის ექვემდებარებოდა ქართული ეკლესია შექმნის დროიდან. ერთი, უფრო გავრცელებული აზრით მიღებულია, რომ ქართული ეკლესია IV საუკუნის დასაწყისში ანტიოქიის იურისდიქციაში შევიდა, მეორე, ამჟამად მიღებული აზრით, ქართული ეკლესია კონსტანტინოპოლს დაექვემდებარა. მაგალითად, ჩვენი … [Read more...]

ტაოს პოლიტიკური და ეკლესიური სტატუსი ანტიკურობიდან VIII საუკუნემდე

ეთნიკური იბერიულობა, სომხური იურისდიქცია და ეკლესიური ემანსიპაცია (გათავისუფლება) შესავალი ტაოს ისტორიული სტატუსი ერთ-ერთ ყველაზე კომპლექსურ პრობლემას წარმოადგენს კავკასიის ადრეული და შუა საუკუნეების ისტორიოგრაფიაში.  საკითხი განსაკუთრებით იძაბება მაშინ, როდესაც ერთმანეთს ემთხვევა ეთნიკური, პოლიტიკური და … [Read more...]

ივანე ჯავახიშვილი საქართველოს ეკლესიის ერთიანობის შესახებ

წმიდა წერილში ნაბრძანებია - “დიდებული მრავალია რჩეული კი ერთი”. საქართველოს უთვალავ დიდებულ ერისკაცთა შორის გამორჩეულია ივანე ჯავახიშვილი, რომელიც იმთავითვე შეიყვარა ქართველმა ერმა. ივანე ჯავახიშვილი მოღვაწეობდა ურთულეს პერიოდში, რომელსაც ამჟამად უწოდებენ “ათეიზმის ეპოქას”, რომელიც გამოირჩეოდა ნიჰილიზმით, … [Read more...]

თქმული სიდონია დედაკაცისა, ეკლესიის აღშენებისათვის

როცა მეფე და მთელი ერი ქრისტიანობას დაეწაფა მღვდლების მოსვლამდე, უთხრა მეფემ წმიდა ნინოს: „მსურს სასწრაფოდ ავაშენო ღვთის სახლი, სად ავაშენო?“ უთხრა წმიდა ნინომ: „სადაც მეფეთა გონება მტკიცეა“. უთხრა მას მეფემ: „მიყვარს მე შენი მაყვლოვანი, იქ მნებავს ჩემი გონებით, მაგრამ ასე არ ვყოფ და არ მოვერიდები სამეფო ბაღს, ამ ნაძვთა … [Read more...]

ერის ნატვრა

[Read more...]

საეკლესიო შეკრებები ე.წ. “ცერკოვნი ბუნტი” ავტოკეფალიის გაუქმების დროს (1819-1820)

საქართველოს სამოციქულო ეკლესიის ავტოკეფალია გაუქმდა 1811 წელს, იმის შემდეგ, რაც საქართველოს კათალიკოს-პატრიარქი ანტონ II რუსეთში გადაასახლეს, ხოლო საქართველოს ეკლესია დაუქვე მდებარეს რუსული ეკლესიის წმიდა სინოდს. თუ უფრო მეტ სიზუსტეს დავიცავთ, უნდა ითქვას, რომ საქართველოს ეკლესიის ავტოკეფალია საბოლოოდ გაუქმდა არა 1811, … [Read more...]

ტაოს იბერთა მოკლე  ისტორია ( კარი I )

მიტროპოლიტი ანანია ჯაფარიძე ანტიოქიის  პატრიარქის ამჟამინდელი ტიტულატურა ასეთია: „მათი ღვთაებრივი უნეტარესობა, უნეტარესი იოანე მე-10, პატრიარქი დიდისა ღმრთისა ქალაქისა ანტიოქიისა, სირიისა, არაბეთისა, კილიკიისა, ივერიისა, შუამდინარეთისა და სრულიად აღმოსავლეთისა“. ანტიოქიის პატრიარქის ტიტულატურაში  ტერმინით … [Read more...]

7 მოწამე ძმის განსასვენებლის შესახებ

ეკლესია იცნობს საქართველოს ისტორიულ მიწაწყალზე (ამჟამად თურქეტში მოქცეულ ტერიტორიაზე)  არმენიის დუქსის მიერ ნაწამებ  შვიდ  მეომარს, ორნტისა და მის ძმებს, (ფარნაკი, ეროსი, ფირმოსი, ფირმინი, კვირიაკე და ლონგინოზი). ისინი იყვნენ რომაული არმიის გამოჩენილი მეომრები, ქრისტიანები, ცხოვრობდნენ მე-3 და მე-4 საუკუნეთა … [Read more...]

ენობრივი განსხვავება ძველ და ახალ აფხაზთა შორის

თავის ნაშრომის დასაწყისშივე დ.დბარი წუხს იმის გამო, რომ  თითქოსდა ბიჭვინთური საბუთეები აფხაზურენოვანი იყო, რომელიც ქართველმა მომხდურებმა განადგურეს მე-17 სუაკუნეში.  საბედნიეროდ, ბიჭვინთური საბუთების  მნიშვნელოვანი ნაწილი დღემდეა შემონახული და დაცული სხვადასხვა  საცავებში და მრავალია გამოცემული, ესნია, როგორც … [Read more...]