ქართული ეკლესიის დევნა 1021-1054 წლებში ბიზანტია-საქართველოს ომის დროს

ბაგრატ III-ის გარდაცვალების შემდეგ იწყება ომი ბიზანტიის იმპერიასა და საქართველოს შორის. ეს იყო არა უბრალო და ეპიზოდური შებრძოლებები, არამედ დიდი ომი, რომელიც გაგრძელდა ათწლეულობით და რომელშიც უშუალოდ მონაწილეობდნენ ბიზანტიის იმპერატორები და საქართველოს მეფეები. ომი დაიწყო ბასილი II-ის დროს, 1021 წელს და მიმდინარეობდა … [Read more...]

ჰერეთის (,,რანთა“) მეფეები /893 წლამდე მთავრები/

საჰლი საჰლ იბნ სუნბატ ალ არმანი (IX საუკუნის I ნახ. – დაახ. 853) იყო არა „ჰერეთის მთავარი“, როგორც ამჟამად მას უწოდებს ქართული მხარე, არამედ ხაჩენ-რან-კამბეჩან-შაქის მთავარი. მისი მმართველობის დროს  დიდად გაძლიერდა არა ჰერეთი, როგორც წერენ, არამედ აღიშნული ხაჩენ-რან-შაქის სამთავრო.  „822 წელს საჰლი თავის ვაჟთან, ადარნერსესთან … [Read more...]

იბერიის მეფე ფარასმანი ტაციტუსის მიხედვით

რომაელთა ძლიერების ხანაში, I საუკუნის 30-იანი წლებიდან, მე-2 საუკუნის 60-იანი წლების ჩათვლით, იბერია იყო ძლიერი სახელმწიფო, რომელიც მოიცავდა და აკონტროლებდა მთელ კავკასიას. ამ ეპოქაში იბერიას შეეძლო ჩრდილოკავკასიის სტეპებში მომთაბარე სარმატებისა და სკვითური ტომების მართვა, მათი საომრად გადმოყვანა სამხრეთ კავკასიასა, … [Read more...]

ზაზა აბაშიძის რეცენზია

სამაგიდო წიგნი ეკლესიის ისტორიაში სამაგიდო წიგნი ეკლესიის ისტორიაშიპროფ. ზაზა აბაშიძე„საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის სრულყოფილი ისტორია ჯერ კიდევ არ დაწერილა“, „არა გვაქვს ქართული ეკლესიის განმაზოგადებელი ისტორია“, „თანამედროვე მკითხველს არა აქვს საშუალება წაიკითხოს მაღალ მეცნიერულ დონეზე შესრულებული … [Read more...]

ქისტების გამაჰმადიანება XX ს-ის საქართველოში

XIX-XX სს-ში საქართველოში რუსების ბატონობის დროს ქრისტიანული სარწმუნოება არა თუ განმტკიცდა მოსახლეობაში, როგორც მიიჩნევს ზოგიერთი რუსი მკვლევარი, არამედ აღმოიფხვრა კიდეც. ამის მაგალითად გამოდგება იქამდე საქართველოს ეკლესიის იურისდიქციაში მყოფი ჩეჩენთა და ინგუშთა აღმსარებლობის მაგალითი. საქართველოს რელიგიის … [Read more...]

საქართველოს სახელმწიფო და საეკლესიო საზღვრები ფარნავაზიან და ბაგრატიონ მეფეთა მმართველობის ეპოქაში და მისი არასწორი ასახვა “Православная Энциклопедия”-ს ტომეულებში

საქართველოს უწმინდესმა პატრიარქმა ახალგაზრდათა მიერ მეცნიერების უკეთ დაუფლების მიზნით შემოგვთავაზა "ღრმა აზროვნების" პროგრამა, რაც მოითხოვს ფაქტების უფრო ღრმა ანალიზს. ეს არის კურთხევა, რომელიც უნდა შესრულდეს. უნდა შეიქმნას "ღრმა აზროვნების" სასკოლო სახელმძღვანელოები. ამჟამად ათასობით მოსწავლე და სტუდენტი … [Read more...]

საეპისკოპოსოების ჩამოყალიბება ისტორიულ სამხრეთ საქართველოში (შესავალი)

ტაოს, იბერიის თემისა და ლაზიკის საეპისკოპოსოთა იურისდიქცია ერთმანეთთანაა დაკავშირებული, კერძოდ, ტაოს სამეფოს გაუქმების შემდგომ დაარსებული „იბერიის თემისა“ და მიმდებარე რეგიონების ქართული საეპისკოპოსოები ბიზანტიის იმპერიამ მე-11 საუკუნეში შეიყვანა ლაზიკის ეპარქიაში. დაახლოებით მე-11 საუკუნის 20-იან წლებში … [Read more...]

ილია ჭავჭავაძე და საქართველოს ეკლესია

მიტროპოლიტი ანანია ჯაფარიძე 1. საქართველოს ეკლესია “საქართველოს ეკლესია, რომელიც ყოველთვის თავდადებით ჰპატრონობდა ჩვენს ერს და არაოდეს დიდებას ერისას დავიწყებას არ აძლევდა” (ილია ჭავჭავაძე, თხზულებანი, ტ.. I გვ. 213). საამაყოა ილიასეული შეფასება საქართველოს ეკლესიის ღვაწლისა - “ჩვენმა დამცველმა ეკლესიამ”- წერდა ის … [Read more...]

ტაოს იბერთა მოკლე ისტორია

  ანტიოქიის  პატრიარქის ამჟამინდელი ტიტულატურა ასეთია: „მათი ღვთაებრივი უნეტარესობა, უნეტარესი იოანე მე-10, პატრიარქი დიდისა ღმრთისა ქალაქისა ანტიოქიისა, სირიისა, არაბეთისა, კილიკიისა, ივერიისა, შუამდინარეთისა და სრულიად აღმოსავლეთისა“. ანტიოქიის პატრიარქის ტიტულატურაში  ტერმინით „ივერია“ მოიხსენიება არა … [Read more...]

საქართველოს საპატრიარქოს დაარსების პოლიტიკური საფუძველი XI საუკუნეში

978 წელს მეფე ბაგრატ III-ის დროს აღსდგა იბერიის, ანუ „ქართლის სამეფო“. საქართველო გაერთიანდა.1 ამჯერადაც, ისევე როგორც ვახტანგ გორგასლის დროს, საქართველოს სახელმწიფოში შედის აღმოსავლეთი, დასავლეთი და სამხრეთი საქართველო.2 1010 წელს ბაგრატ III-მ თავის სამეფოს კახეთ-ჰერეთიც შემოუერთა,3 ამით რესტავრირებულ იქნა ფარნავაზ მეფის მიერ … [Read more...]